Nộp phí bảo trì đường bộ, tài xế vẫn phải “cõng” phí BOT?

Hằng năm, mỗi xe ô tô vẫn phải nộp phí bảo trì đường bộ cả triệu đồng qua hệ thống đăng kiểm. Trong năm 2017, Quỹ Bảo trì đường bộ (BTĐB) T.Ư đã thu được 7.000 tỷ đồng qua hệ thống đăng kiểm, thế nhưng tài xế vẫn "không thoát" các trạm thu phí khi ra quốc lộ.

Hằng năm, mỗi xe ô tô vẫn phải nộp phí bảo trì đường bộ cả triệu đồng qua hệ thống đăng kiểm. Trong năm 2017, Quỹ Bảo trì đường bộ (BTĐB) T.Ư đã thu được 7.000 tỷ đồng qua hệ thống đăng kiểm, thế nhưng tài xế vẫn “không thoát” các trạm thu phí khi ra quốc lộ.

Tài xế kêu trời vì “phí chồng phí”

Thời gian vừa qua, tình trạng tài xế dùng kế xài tiền có mệnh giá thấp hoặc mệnh giá cao, trả cho trạm thu phí với mục đích phản ứng tình trạng làm đường một nơi thu phí một nẻo, thu phí quá cao. Điển hình như trạm thu phí BOT Cai Lậy, Tiền Giang; trạm thu phí trên quốc lộ 5, Văn Lâm, Hưng Yên và mới đây là trạm thu phí BOT Châu Thành, Tiền Giang… Hầu hết các cuộc phản đối này đều dẫn tới tình trạng hỗn loạn, đụng độ, thậm chí là ẩu đả.

Theo thống kê của Cục Đăng kiểm (Tổng cục Đường bộ Việt Nam), tính đến ngày 30/11/2017, trên toàn quốc có 2.865.202 xe cơ giới, trong đó có 1.472.210 xe con; 149.626 xe chở người từ 10 chỗ trở lên và 1.124.939 xe chở hàng. Theo phản ảnh của nhiều tài xế, dù hằng năm họ đã phải nộp phí đường bộ qua hệ thống đăng kiểm, thế nhưng khi lưu thông trên quốc lộ, họ vẫn tiếp tục phải nộp tiền cho các trạm thu phí. Cụ thể, đối với loại phương tiện chở dưới 10 người, đăng ký cá nhân là 1.560.000 đồng/năm… đến loại xe đầu kéo có khối lượng bản thân cộng với khối lượng cho phép kéo theo từ 40.000 kg là 17.160.000 đồng/năm.

Theo ghi nhận của Autoxe, dù đã đóng phí cố định, song thực tế, nhiều tài xế vẫn phải nộp phí khi lưu thông trên quốc lộ 5, với loại xe nhỏ nhất, xe dưới 12 ghế ngồi, xe tải có tải trọng dưới 2 tấn, xe buýt là 40.000 đồng/lượt; Xe có tải trọng từ 18 tấn trở lên, xe chở hàng bằng container 40 fit là 180.000/lượt. Sau khi bị các tài xế phản đối kịch liệt, thời gian gần đây, trạm thu phí này đã giảm xuống còn 30.000 đồng/lượt cho xe nhỏ nhất, xe dưới 12 ghế ngồi, xe tải có tải trọng dưới 2 tấn, xe buýt và còn 170.000 đồng/lượt cho xe container 40 fit. Quốc lộ 5 là tuyến huyết mạch cửa ngõ phía đông của Hà Nội. Con số thống kê của trạm thu phí trên tuyến đường này thể hiện, mỗi ngày có khoảng 15.000-16.000 lượt phương tiện qua trạm.

Anh Phạm Thanh Tùng, kinh doanh vận tải ở Hải Phòng cho biết: “Hàng năm, chúng tôi phải đóng lệ phí hàng trăm triệu đồng cho gần chục đầu xe container qua hệ thống đăng kiểm nhưng giờ lại phải “cõng” thêm khoản tiền 170.000 đồng/xe/lượt thì quá vô lý. Việc làm này đã ép người dân vào con đường không có sự lựa chọn nảy sinh tình trạng “phí chồng phí” – anh Tùng nói.

Theo tìm hiểu của Autoxe, Tổng công ty Phát triển hạ tầng và Đầu tư tài chính Việt Nam (VIDIFI) đã đầu tư xây dựng tuyến đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng dưới hình thức BOT. Tuyến đường này nhằm giúp người dân có thêm sự lựa chọn muốn đi đường nhanh, đường đẹp, từ Hà Nội về Hải Phòng và ngược lại thì phải trả phí cao là đương nhiên. Thế nhưng, điều người dân khó hiểu và bức xúc là hiện nay VIDIFI lại đặt trạm thu tiền cả trên quốc lộ 5.

Ngoài ra, trên tuyến đường quốc lộ 1A đoạn từ Cầu Giẽ – Ninh Bình đang xảy ra tình trạng tương tự, người dân từ Hà Nội về Ninh Binh; Hà Nam; Thanh Hoá… không có cách lựa chọn nào khác, đi đường nào cũng không thoát được trạm thu phí. Không những thế cả tuyến đường quốc lộ 2, Hà Nội đi Vĩnh Phúc; Phú Thọ cũng rơi vào tình trạng tương tự. CĐiều đáng nói, có tới 3.000 km đường quốc lộ huyết mạch đã được bàn giao cho doanh nghiệp đầu tư theo hình thức BOT. Chính vì thế, người dân khó tránh khỏi tình trạng bị bủa vây bởi các trạm BOT.

Bất hợp lý trong sử dụng Quỹ bảo trì?

Trao đổi với phóng viên quanh vấn đề trên, ông Bùi Danh Liên – Phó Chủ tịch Hiệp hội vận tải Hà Nội cho rằng: Doanh nghiệp có quyền thu phí BOT trên những con đường được đầu tư mới hoàn toàn. Trường hợp đoạn đường dài 30km tại Cai Lậy, Tiền Giang, Nhà nước đã đầu tư và cần phải dùng Quỹ BTĐB để duy tu sửa chữa, đằng này lại để doanh nghiệp sửa chữa rồi thu phí BOT là bất hợp lí khiến tài xế bức xúc phản đối là khó tránh khỏi. Tương tự, tại quốc lộ 5 đoạn Hà Nội – Hải Phòng lẽ ra phải dùng Quỹ BTĐB để duy tu, sửa chữa nhưng lại giao cho doanh nghiệp quản lý. Việc làm thiếu minh bạch này đã khiến nhiều tài xế phát sinh tâm lí bất bình phản đối – ông Liên nói.

Tuy nhiên, trao đổi với PV, ông Lê Hoàng Minh – Chánh Văn phòng Quỹ Bảo trì đường bộ (BTĐB) Trung ương cho biết, chỉ tiêu ngân sách giao thu năm 2017 là 6.150 tỉ, tuy nhiên chốt đến ngày 31/12/2017, Quỹ đã thu được 7.000 tỉ đồng phí BTĐB qua hệ thống đăng kiểm.

Bên cạnh đó, ngân sách T.Ư thông qua Bộ Tài chính cấp về cho Quỹ là 3.500 tỉ. Như vậy, kinh phí được phép chi là 6.150 tỉ cộng với 3.500 tỉ, tổng khoảng 9.650 tỉ. Trong đó, có khoảng 2.400 tỉ được chuyển về cho 63 quỹ địa phương để bảo trì các tuyến đường từ cấp tỉnh trở xuống. Còn lại khoảng trên 7.500 tỉ giao lại cho Tổng cục Đường bộ Việt Nam (TCĐBVN) để bảo trì các tuyến đường quốc lộ do cơ quan này trực tiếp quản lý, uỷ thác cho các sở GTVT của 50 địa phương quản lý.

Theo tính toán của của TCĐBVN và trên cơ sở thẩm định của ngành GTVT ban hành, một năm cần tới trên 30.000 tỉ để đáp ứng cho công tác bảo trì theo đúng định mức. Hiện cả nước có khoảng 23.000km đường quốc lộ, trừ 3.000km đã bàn giao cho các nhà đầu tư BOT. Theo ông Minh, Quỹ BTĐB không bỏ tiền bảo trì các tuyến đường BOT. Toàn tuyến đường BOT là do nhà đầu tư bỏ tiền ra bảo trì nên không có chuyện phí chồng phí. Theo đó, với 20.000km còn lại sẽ dùng số tiền 7.500 tỉ từ Quỹ BTĐB để bảo trì.

“Đối với khoản 2.400 tỉ kia là chuyển về địa phương để bảo trì 500.000km đường địa phương. Đối với 20.000km đường quốc lộ đang sử dụng số tiền 7.500 tỉ để bảo trì. Như vậy, hằng năm có khoảng 10% trong số 20.000km đường quốc lộ tới thời kì đại tu. Theo quy định, mỗi công trình đưa vào khai thác, sau 5 năm phải trung tu, thảm lại 1 lớp trên mặt. Sau 10 năm là phải đại tu, mặt 2 lớp thì phải thay cả 2, mặt 1 lớp thì phải thay 1 lớp. Như vậy, một 1 năm ta phải đại tu 2.000km”, ông Lê Hoàng Minh cho hay.

Trao đổi với phóng viên về vấn đề trên, ông Bùi Danh Liên – Phó Chủ tịch Hiệp hội vận tải Hà Nội cho rằng: Doanh nghiệp có quyền thu phí BOT trên những con đường được đầu tư mới hoàn toàn.

Trường hợp đoạn đường dài 30km tại Cai Lậy, Tiền Giang, Nhà nước đã đầu tư và cần phải dùng Quỹ BTĐB để duy tu sửa chữa, đằng này lại để doanh nghiệp sửa chữa rồi thu phí BOT là bất hợp lí khiến tài xế bức xúc phản đối là khó tránh khỏi. Tương tự, tại quốc lộ 5 đoạn Hà Nội – Hải Phòng lẽ ra phải dùng Quỹ BTĐB để duy tu, sửa chữa nhưng lại giao cho doanh nghiệp quản lý. Việc làm không minh bạch này đã khiến nhiều tài xế phát sinh tâm lí bất bình phản đối – ông Liên Nói.

CHIA SẺ