Bẫy tư duy

Cái bẫy tư duy "không làm thứ không biết" chỉ là một cách gọi khác của "không học hỏi làm mới mình" mà thôi

BẪY TƯ DUY
(Cafe đắng đầu tuần)

4h30 sáng nay tôi bật dậy để viết ngay thứ trong giấc mơ có thật của mình: Việt Nam đang tụt hậu thảm hại!

Chúng ta đứng vị trí thứ 3 từ… dưới lên tại Đông Nam Á (ảnh 1). Và lý do dễ giải thích chính là năng suất lao động quá yếu (ảnh 2).

Hiểu một cách đơn giản, năng suất lao động của một nông dân lái máy cày sẽ không thấp như nông dân cày trâu. Ở Việt Nam này tôi biết có vài nông dân đi coi ao tôm (150ha) đi coi vườn chuối (150ha), đi thăm chuồng bò (25.000 con) bằng xe Land Rover, quản lý mọi dữ liệu ruộng đồng trên máy tính. Rất rất hiếm nông dân có level đó. Đơn giản là họ thay đổi tư duy. (Xem bài trong comment)

Cái thú vị là họ không cắt một phần đất của mình để làm dự án bất động sản dù đủ tiềm lực. Họ đầu tư cho khoa học công nghệ (KHCN) để những sản phẩm đạt chuẩn Nhật, Mỹ và EU!

Nói về KHCN thì đến hết năm 2016, Việt Nam chỉ có 300 doanh nghiệp KHCN trên mọi lĩnh vực. Hãy thôi tự huyễn người Việt thông minh nếu nhìn vào số lượng doanh nghiệp KHCN như thế này. Nhung nhúc giáo sư, phó giáo sư xài ngân sách nhà nước có bao nhiêu người có sáng chế khoa học?

Tổng doanh thu của các doanh nghiệp KHCN nói trên trong năm 2016 đạt hơn 14.400 tỷ đồng, lợi nhuận sau thuế gần 1.300 tỷ đồng. Nghĩa là doanh thu trung bình mỗi doanh nghiệp KHCN là 48 tỉ đồng/năm và lợi nhuận vào khoảng 4.33 tỉ đồng/năm.

Con số này chưa nói hết bản chất sinh lợi của doanh nghiệp KHCN: sự vượt trội về công nghệ, năng suất và nhiều ưu đãi về vốn, thuế. Lý do đơn giản là Nhà nước bảo hộ quyền sở hữu trí tuệ với sản phẩm KHCN chưa hiệu quả, việc tiếp cận chính sách khoa học và công nghệ ở các địa phương rất khác nhau gây khó cho doanh nghiệp. Nhiều doanh nghiệp bị hạn chế trong việc tiếp cận vốn tín dụng, chính sách miễn tiền thuê đất.

Lấy ví dụ về ưu đã thuế: doanh nghiệp KHCN hưởng mức thuế suất thuế thu nhập doanh nghiệp là 10% trong thời gian 15 năm kể từ năm đầu tiên doanh nghiệp có doanh thu từ hoạt động KHCN; hoặc 04 năm đầu tiên miễn thuế thu nhập doanh nghiệp, 09 năm tiếp theo giảm 50% số thu phải nộp. Đó là những siêu ưu đãi!

Nhiều doanh nghiệp đáng lẽ đã tiến lên thành doanh nghiệp KHCN nhưng không được hưởng mức thuế này vì không biết luật và do cán bộ… im im không nói. Một vấn đề khác là “phí bôi trơn” để các thủ tục không bị “ngâm”. Doanh nghiệp cũng không biết thêm là họ có quyền kiện bất cứ cơ quan hữu quan nào chậm trễ thủ tục xét duyệt các quyền lợi nói trên.

Và nỗi buồn lớn nhất là các đại gia Việt Nam đại đa số đầu tư thông qua mua bán đất, chứng khoán, tiền ảo,… mà vô cùng dè sẻn khi đầu tư vào KHCN. Lý do là họ không đầu tư vào thứ họ không biết. Không biết là vì dốt! Tôi nói dốt ở đây là dốt KHCN chứ đại gia thì khôn ngay, khôn liền nhiều thứ khác…

Mục tiêu của Chính phủ đến năm 2020 là hỗ trợ hình thành và phát triển 3.000 doanh nghiệp KHCN; thành lập 100 cơ sở và đầu mối ươm tạo công nghệ, ươm tạo doanh nghiệp KHCN.

Thôi thì cứ hy vọng vậy. Vì có chỗ để rót vốn dự kiến (3.000 doanh nghiệp KHCN) còn hơn nhìn các bong bóng đang phập phồng chờ vỡ…

11 năm trước tôi viết báo Tết và dự đoán thị trường chứng khoán sẽ đi xuống. Nhiều phóng viên kinh tế khi ấy nói tôi… điên. Khủng hoảng kinh tế 2008 kéo dài mấy năm sau đó đã chứng minh tất cả. Nếu nhìn vào chu kỳ 11 năm của kinh tế và chính trị (1986-1997, 1997-2008, 2008-2019) thì có lẽ những ai đang “lướt sóng” với vàng, đô, bitcoin, chứng khoán, bất động sản,… cần phải nghĩ lại.

Cái bẫy tư duy “không làm thứ không biết” chỉ là một cách gọi khác của “không học hỏi làm mới mình” mà thôi.

Theo Quốc Ấn Mai

Chú thích: Ảnh sưu tầm

CHIA SẺ